Podmiot 1, Podmiot 2 i Podmiot 3

Podmiot 1, Podmiot 2 i Podmiot 3 to sekcje pliku XML faktury w strukturze FA(3), w których zapisuje się strony transakcji. Podmiot 1 to sprzedawca, Podmiot 2 to nabywca, a Podmiot 3 to inne podmioty związane z fakturą, np. odbiorca, faktor, płatnik albo dodatkowy nabywca. Każdy z nich ma przypisaną rolę.

Inaczej
Podmiot1, Podmiot2, Podmiot3, PodmiotUpowazniony, role podmiotów na fakturze, podmiot trzeci na fakturze
  • Stan prawny na
  • Aktualizacja:

W praktyce

SekcjaKtoWymagana
Podmiot1sprzedawca (podatnik)tak
Podmiot2nabywcatak
Podmiot3inne podmioty związane z fakturą, do 100nie
PodmiotUpowaznionypodmiot upoważniony, np. komorniknie

To, kto stoi w której sekcji, decyduje o dostępie do faktury. Nabywca z polskim NIP-em w Podmiocie 2 otrzymuje fakturę w KSeF. Firma wpisana w Podmiocie 3 też może ją wyszukać i pobrać, np. faktor albo jednostka, do której trafia towar.

Role Podmiotu 3

Każdy podmiot w sekcji Podmiot3 ma rolę ze słownika schematu FA(3):

KodRolaKiedy
1Faktorna fakturze są dane faktora
2Odbiorcajednostka wewnętrzna lub oddział nabywcy, który sam nie jest nabywcą
3Podmiot pierwotnypodmiot przejęty lub przekształcony, który dokonał dostawy lub wykonał usługę
4Dodatkowy nabywcakolejni nabywcy poza tym z Podmiotu 2
5Wystawca fakturypodmiot wystawiający fakturę w imieniu podatnika (nie gdy wystawia nabywca)
6Dokonujący płatnościpodmiot, który płaci zamiast nabywcy
7JST - wystawcajednostka samorządu terytorialnego jako wystawca
8JST - odbiorcajednostka samorządu terytorialnego jako odbiorca
9Członek grupy VAT - wystawcaczłonek grupy VAT jako wystawca
10Członek grupy VAT - odbiorcaczłonek grupy VAT jako odbiorca
11Pracownikpracownik

Podmiot upoważniony

Osobna sekcja PodmiotUpowazniony ma trzy role: organ egzekucyjny (art. 106c pkt 1 ustawy o VAT), komornik sądowy (art. 106c pkt 2) i przedstawiciel podatkowy (art. 18a-18d).

Przykład

Spółka zamawia materiały biurowe dla swojego oddziału w Krakowie. Nabywcą w Podmiocie 2 jest spółka z NIP-em centrali, a oddział, który odbiera towar, sprzedawca wpisuje w Podmiocie 3 z rolą 2 (Odbiorca). Faktura trafia do KSeF spółki, a dane oddziału ułatwiają przypisanie kosztu.

Powiązane pojęcia

  • FA(3)

    FA(3) to aktualna struktura logiczna, czyli schemat XML, faktury ustrukturyzowanej w KSeF. Określa, jakie pola ma plik faktury, w jakiej kolejności i jak je wypełnić. Od 1 lutego 2026 r. FA(3) zastąpiła poprzednią wersję FA(2) i jest jedyną strukturą faktur VAT przyjmowaną przez produkcyjny KSeF.

  • NIP w KSeF

    NIP, czyli Numer Identyfikacji Podatkowej, to 10-cyfrowy numer podatnika. W KSeF pełni kilka ról: identyfikuje sprzedawcę i nabywcę na fakturze, otwiera numer KSeF każdej faktury i wyznacza kontekst firmy, w którym loguje się użytkownik. Nabywca otrzymuje fakturę w KSeF dzięki temu, że jego NIP jest wpisany na fakturze.

  • XML faktury

    XML faktury to plik w formacie XML, w którym zapisana jest cała faktura ustrukturyzowana: dane sprzedawcy i nabywcy, pozycje, kwoty i stawki VAT. Układ pól określa schemat FA(3). Właśnie ten plik wysyła się do KSeF i pobiera z KSeF, a PDF jest tylko jego czytelną wizualizacją.

  • Uprawnienia w KSeF

    Uprawnienia w KSeF określają, kto i co może robić w systemie w imieniu firmy: wystawiać faktury, przeglądać je, zarządzać uprawnieniami innych osób albo obsługiwać jednostki podrzędne. Nadaje je właściciel firmy albo osoba z uprawnieniem do zarządzania uprawnieniami, w Aplikacji Podatnika KSeF albo przez API.

  • Odbieranie faktur kosztowych z KSeF

    Od 1 lutego 2026 r. faktury kosztowe od dostawców, którzy wystawiają je w KSeF, firmy otrzymują w systemie, a nie mailem ani pocztą. Faktura jest otrzymana w dniu nadania jej numeru KSeF, a nabywca pobiera ją z KSeF: ręcznie w Aplikacji Podatnika albo automatycznie w programie połączonym z systemem.

Najczęstsze pytania

Czy Podmiot 3 trzeba wypełniać na każdej fakturze?

Nie. Sekcja jest opcjonalna i wypełnia się ją tylko wtedy, gdy na fakturze występują inne podmioty niż sprzedawca i nabywca. Schemat FA(3) pozwala wpisać ich do 100.

Czy podmiot wpisany jako Podmiot 3 widzi fakturę w KSeF?

Może ją wyszukać i pobrać. API KSeF rozróżnia faktury, w których firma jest sprzedawcą, nabywcą albo podmiotem trzecim, więc firma wpisana w Podmiocie 3 ze swoim identyfikatorem ma dostęp do faktury w swoim kontekście.

Gdzie na fakturze wpisać jednostkę organizacyjną gminy?

Nabywcą (Podmiot 2) jest gmina ze swoim NIP-em, a jednostkę, np. szkołę, wpisuje się w Podmiocie 3 z rolą „Jednostka samorządu terytorialnego - odbiorca”.

Źródła

  1. Schemat FA(3) - słowniki ról TRolaPodmiotu3 i TRolaPodmiotuUpowaznionegoCentralne Repozytorium Wzorów Dokumentów Elektronicznych
  2. Struktura logiczna FA(3)Ministerstwo Finansów, ksef.podatki.gov.pl
  3. Pobieranie faktur (dokumentacja KSeF API 2.0)Ministerstwo Finansów, repozytorium CIRFMF/ksef-docs

Treść sprawdzona ze źródłami: . Przepisy o KSeF często się zmieniają, więc przed decyzją podatkową sprawdź aktualny stan w źródłach.

Widzisz błąd albo nieaktualną informację? Daj nam znać, a poprawimy.